Dividend is een term die vaak opduikt in gesprekken over aandelen en beleggingen. Voor zelfstandigen die investeren in hun vennootschap of die privé aandelen bezitten, is het belangrijk om te begrijpen wat een dividend precies inhoudt en hoe het fiscaal wordt behandeld. In essentie is een dividend een vorm van kapitaalinkomen: het is een winstuitkering aan aandeelhouders door een onderneming, een vorm van beloning voor de verstrekking van middelen door investeerders. Deze uitkering is dus een manier waarop ondernemingen hun aandeelhouders laten delen in de gerealiseerde winst. In België zijn er duidelijke regels rond de toekenning en het belasten van dividenden, zowel voor natuurlijke personen als voor vennootschappen.
De aard en het doel van dividenduitkeringen
Een dividend is geen vergoeding voor arbeid, maar voor het beschikbaar stellen van kapitaal. Wanneer je investeert in een onderneming door aandelen te kopen, loop je een bepaald financieel risico. Als de onderneming dan winst maakt, kan het ervoor kiezen om een deel van die winst uit te keren aan haar aandeelhouders. Dat gebeurt doorgaans in de vorm van een cashdividend, waarbij er een geldbedrag wordt uitgekeerd per aandeel. Soms kiest men voor een stockdividend, waarbij aandeelhouders extra aandelen krijgen in plaats van geld. In beide gevallen gaat het om een opbrengst op het geïnvesteerde kapitaal en dus om kapitaalinkomsten.
Wie beslist over het uitkeren van dividend?
De beslissing om een dividend uit te keren, wordt genomen op de algemene vergadering van aandeelhouders. Het bestuursorgaan stelt voor welk bedrag aan winst uitgekeerd kan worden, maar de aandeelhouders hebben het laatste woord. Zij kunnen het voorstel goedkeuren of weigeren. Wettelijk mag een onderneming slechts een dividend uitkeren als zij daarvoor voldoende beschikbare winst heeft en als de uitkering geen afbreuk doet aan de continuïteit van de onderneming. Eerst zal men daarom een balans- en liquiditeitstest uitvoeren. Deze testen moeten garanderen dat de onderneming na de uitkering nog aan haar verplichtingen kan voldoen.
De fiscale behandeling van dividenden in België
In België worden dividenden beschouwd als roerende inkomsten en vallen ze onder de roerende voorheffing. Deze belasting wordt aan de bron ingehouden door de vennootschap op het moment van uitbetaling. Het standaardtarief bedraagt 30%. Zo geldt er een vrijstelling voor de eerste schijf van 800 euro aan dividenden per jaar per belastingplichtige. Dit betekent dat je die eerste 800 euro kunt recupereren via je belastingaangifte. Je moet dus wel zelf actie ondernemen, want de roerende voorheffing wordt altijd aan de bron ingehouden. Dat is ook logisch: de uitkerende vennootschap weet natuurlijk niet hoeveel dividend jij reeds hebt ontvangen.
Dividenden ontvangen als zelfstandige of via je vennootschap
Als zelfstandige kun je op twee manieren dividend ontvangen. Ten eerste wanneer je belegt in aandelen van andere Belgische of buitenlandse ondernemingen. Ten tweede kun je via je eigen vennootschap, bijvoorbeeld een bv waarvan je aandeelhouder bent, dividend ontvangen. Ook jij hebt namelijk geïnvesteerd in jouw bedrijf. In dat laatste geval keert je vennootschap dividend uit aan jou als privépersoon, wat onderworpen is aan roerende voorheffing. Bij een holdingstructuur kan de vennootschap het dividend ook doorstorten naar een andere vennootschap. Dan komt de zogenaamde DBI-aftrek (definitief belaste inkomsten) in beeld, waarmee je het doorgegeven dividend gedeeltelijk of volledig kunt uitsluiten van de belastbare basis, zij het onder bepaalde voorwaarden.
Kapitaalinkomsten en hun plaats in een financieel plan
Dividenden vormen samen met interesten, meerwaarden en huurinkomsten de belangrijkste vormen van kapitaalinkomsten. Het is belangrijk om een duidelijk onderscheid te maken tussen arbeidsinkomsten, die voortkomen uit actieve prestaties, en kapitaalinkomsten, die het resultaat zijn van investeringen. Kapitaalinkomsten kunnen helpen om de financiële stabiliteit van je onderneming te versterken of je privévermogen te laten groeien. In een gediversifieerde vermogensstrategie kan het dividend een voorspelbare – dit woord mag je zeker ook relativeren – bron van inkomsten zijn. Het is in ieder geval van belang om dividend niet louter te zien als een beloning, maar als een structureel onderdeel van je financieel beleid.
